300 mln zł na energię, wodę i bezpieczną infrastrukturę ściekową w Łódzkiem

[ARTYKUŁ SPONSOROWANY] Wojewódzki Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w Łodzi uruchamia trzy duże programy skierowane przede wszystkim do samorządów i podmiotów realizujących zadania publiczne. Łączny budżet wynosi aż 300 mln zł. Pieniądze będzie można przeznaczyć na termomodernizację budynków, budowę zbiorników retencyjnych oraz rozwój sieci wodociągowych, kanalizacji, oczyszczalni ścieków i stacji uzdatniania wody.

11 września - rusza pierwszy nabór

- Za każdą z tych liczb stoi konkretna potrzeba mieszkańców i samorządów. Chcemy nie tylko udostępnić finansowanie, ale także pomóc wnioskodawcom dobrze przygotować inwestycje. Dlatego 10 września zapraszamy przedstawicieli samorządów na szkolenie z ekspertami Funduszu - mówi Jerzy Kaczmarek, Zastępca Prezesa Zarządu WFOŚiGW w Łodzi.

Pierwszy nabór rozpocznie się już 11 września 2026 roku i będzie dotyczył racjonalizacji zużycia energii. Kolejne dwa - związane z retencją oraz gospodarką wodno-ściekową - wystartują 16 września 2026 roku.

Są to inwestycje techniczne, ale ich efekty mieszkańcy odczują bardzo konkretnie. To cieplejsze szkoły i przedszkola, niższe koszty utrzymania budynków publicznych, czystsze powietrze, lepsza ochrona przed suszą i lokalnymi podtopieniami, a także bezpieczniejsze dostawy wody i sprawniejsze odprowadzanie ścieków.

Mniej zużytej energii i niższe koszty budynków

Jako pierwszy, 11 września, wystartuje nabór w ramach programu „Racjonalizacja zużycia energii w budynkach użyteczności publicznej oraz zasobach komunalnych - edycja 2026”. Jego budżet wynosi 80 mln zł, z czego 56 mln zł przeznaczono na dotacje, a 24 mln zł na pożyczki.

O wsparcie będą mogły ubiegać się m.in. jednostki samorządu terytorialnego, publiczne uczelnie, samorządowe instytucje kultury oraz określone w programie publiczne zakłady opieki zdrowotnej i inne podmioty lecznicze.

Program pozwoli na przeprowadzenie kompleksowej termomodernizacji budynków. W praktyce może to oznaczać ocieplenie ścian i dachów, wymianę okien, modernizację ogrzewania, wentylacji, klimatyzacji i oświetlenia. Wsparcie może objąć także montaż odnawialnych źródeł energii, magazynów energii oraz systemów, które pomagają kontrolować jej zużycie.

Zakres prac musi wynikać z audytu energetycznego i zapewnić ograniczenie zapotrzebowania budynku na energię cieplną o co najmniej 25 procent. Po zakończeniu modernizacji budynek nie będzie mógł korzystać ze źródła ciepła zasilanego stałym paliwem kopalnym. Dla mieszkańców oznacza to przede wszystkim bardziej komfortowe szkoły, przedszkola, urzędy, ośrodki zdrowia, domy kultury czy obiekty sportowe. Zimą budynki będą łatwiejsze do ogrzania, a latem - dzięki odpowiedniej modernizacji - mogą mniej się przegrzewać. Mniejsze zużycie energii oznacza również ograniczenie emisji zanieczyszczeń i poprawę jakości powietrza. Fundusz zakłada, że przy pełnym wykorzystaniu budżetu uda się zmodernizować około 30 budynków oraz ograniczyć lub uniknąć emisji 10 tys. ton CO₂.

Więcej wody pozostanie w regionie

16 września rozpocznie się nabór do programu „Łódzkie retencjonuje wodę”. To największy z trzech nowych programów - jego budżet wynosi 150 mln zł, w tym 112,5 mln zł w formie dotacji i 37,5 mln zł w formie pożyczek.

Program jest skierowany do jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, a także do Państwowego Gospodarstwa Leśnego Lasy Państwowe i jego jednostek organizacyjnych. Wsparcie przeznaczone jest na duże inwestycje, które pozwolą zatrzymać wodę w regionie i lepiej nią gospodarować.

Finansowana może być budowa nowych zbiorników retencyjnych, rozbudowa, odbudowa i modernizacja już istniejących obiektów, a także działania służące spowalnianiu odpływu wody. Program obejmuje również retencję w obrębie cieków i dolin oraz budowę i modernizację potrzebnych urządzeń wodnych.

Nie jest to program przeznaczony na pojedyncze przydomowe zbiorniki, oczka wodne, ogrody deszczowe czy niewielkie rozwiązania mikroretencyjne. Ma wspierać większe przedsięwzięcia, które będą miały znaczenie dla całych gmin, powiatów lub większych obszarów.

Dlaczego jest to ważne dla mieszkańców? Zatrzymana woda może być wykorzystywana w okresach suszy, pomaga chronić lokalne zasoby wodne oraz ograniczać skutki gwałtownych opadów. Odpowiednio zaplanowana retencja może zmniejszać ryzyko podtopień, poprawiać warunki przyrodnicze i zwiększać odporność regionu na zmiany klimatu. Fundusz zakłada, że dzięki programowi pojemność retencyjna w województwie łódzkim zwiększy się łącznie o około 2 mln metrów sześciennych.

Czystsze wody i pewniejsze dostawy wody pitnej

Również 16 września rozpocznie się nabór do programu „Wsparcie gospodarki wodno-ściekowej - edycja 2026”. Na jego realizację przeznaczono 70 mln zł: 28 mln zł w formie dotacji oraz 42 mln zł w formie pożyczek.

Z programu będą mogły skorzystać jednostki samorządu terytorialnego oraz podmioty świadczące usługi publiczne w ramach zadań własnych gmin w zakresie gospodarki wodno-ściekowej na terenie województwa łódzkiego.

Pieniądze będzie można przeznaczyć na budowę lub rozbudowę oczyszczalni ścieków i stacji uzdatniania wody. Wsparcie obejmie również budowę nowych sieci kanalizacji sanitarnej i sieci wodociągowych na terenach, które nie mają jeszcze takiej infrastruktury.

Dla mieszkańców oznacza to możliwość podłączania kolejnych domów do sieci wodociągowej i kanalizacyjnej, poprawę jakości wody pitnej oraz zmniejszenie ryzyka zanieczyszczenia gleby, rzek i wód podziemnych. Nowoczesne oczyszczalnie i stacje uzdatniania wody zwiększają również bezpieczeństwo dostaw i pozwalają lepiej przygotować gminy na awarie lub okresowe problemy z dostępnością wody. Przy pełnym wykorzystaniu budżetu planowana jest budowa lub przebudowa co najmniej trzech oczyszczalni ścieków i dwóch stacji uzdatniania wody. Powstać ma również minimum 5,5 km kanalizacji sanitarnej oraz 2 km nowych sieci wodociągowych.

Najpierw szkolenie dla samorządów

Przed rozpoczęciem naborów WFOŚiGW w Łodzi organizuje bezpłatne szkolenie dla przedstawicieli jednostek samorządu terytorialnego. Eksperci przedstawią zasady wszystkich trzech programów, wyjaśnią, jakie inwestycje mogą otrzymać wsparcie i na co należy zwrócić uwagę podczas przygotowywania dokumentacji. Uczestnicy będą mogli również skorzystać z indywidualnych konsultacji z Doradcami Energetycznymi.