Rada miasta na specjalnej sesji przeciw zniesieniu dwukadencyjności. To pierwsze takie stanowisko w Polsce

Rada miasta w Radomsku głosami Koalicji Obywatelskiej przegłosowała w środę 6 sierpnia stanowisko w sprawie poselskiej ustawy znoszącej dwukadencyjność w samorządzie. Jest za utrzymaniem tego ograniczenia. To pierwsze takie stanowisko w Polsce. Emocje wywołało uzasadnienie projektu, w którym wspomniano o śledztwie dotyczącym przedwyborczych przeprowadzek, które Gazeta Radomszczańska opisała wiosną tego roku. Radni PiS i i RdR wyszli z sali

Sesja nadzwyczajna zwołana została na wniosek radnych Koalicji Obywatelskiej. Na początku obrad radny PiS Bartłomiej Biskup złożył wniosek o zdjęcie tego projektu z porządku obrad.

- Projekt nie został sprawdzony po względem formalno-prawnym. Uzasadnienie zawiera wiele merytorycznych błędów przekłamań - stwierdził. - Opiniowanie projektu na tym etapie nie licuje z powagą rady. Proszę.

Michał Spólnicki (KO), który był jednym z wnioskodawcą sesji, odpowiedział: - Panie radny, to, że pan nie zgadza się z tezami w uzasadnieniu, nie oznacza, że one są nieprawdziwe. Sprawa dotyczy istotnej sprawy dla samorządu. Trwają konsultacje społeczne.

Andrzej Otoliński (Wspólny Samorząd) stwierdził, że projekt nie został sprawdzony pod względem formalnym. - Dlatego proszę o zmianę paragrafu 1, że to nie rada miasta, tylko radni Koalicji Obywatelskiej - powiedział.

Rada Odrzuciła ten wniosek. Michał Spólnicki odczytał uzasadnienie projekt uchwały. Pierwszy zareagował Grzegorz Minecki (RdR): - Czytając to uzasadnienie złapałem się za głowę. Piszecie bzdury, że aż się czytać nie chce. Zdanie o śledztwie jest irytujące i powalające. Prowadzone jest śledztwo?

O czym mówił Minecki? O śledztwie wszczętym przez Prokuraturę Rejonową w Tomaszowie Mazowieckim 11 lipca, dotyczącym przedwyborczych przeprowadzek, które opisała Gazeta. Prokuratura sprawdza, czy w urzędzie miasta w Radomsku urzędnicy nie dopełnili obowiązków, ponieważ nie zweryfikowali, czy osoby wpisujące się do rejestru i spisu wyborców w Radomsku przed wyborami samorządowymi w 2024 toku miały do tego prawo.

Michał Spólnicki odpowiedział Mineckiemu: - Tak, jest powadzone śledztwo. Nie wiem, dlaczego ta informacja pana oburza. Nie napisaliśmy w uzasadnieniu, że jakaś osoba popełniła przestępstwo, tylko że jest prowadzone śledztwo. Ja mam wiedzę, że do tego przestępstwa doszło. Nie wiem, czy podzieli ją prokuratura i sąd, ale ja mam taką wiedzą. Zaznaczę, że nie rozmawiamy o projekcie dotyczącym tylko sytuacji Radomska, on dotyczy całej Polski. Ja nie twierdzę, że wszędzie dochodzi do tworzenia się układów, ale w części tak. Dwukadencyjność pomoże to ograniczyć.

Minecki przekonywał: - Gdyby pan napisał w uzasadnieniu to, co teraz powiedział, zgodziłbym się. Ale pan napisał, zacytuję: „obawy dotyczące wykorzystywania stworzonego zaplecza i grup powiązań są szczególnie silne w przypadku Radomska’. To jest tryb oznajmujący.

Radny Biskup przypomniał, że wprowadzenie dwukadencyjności to był projekt poselski Prawa i Sprawiedliwości. - Wszyscy posłowie KO głosowali wtedy przeciwko - powiedział. - My jako klub popieramy utrzymanie dwukadencyjności, ale nie możemy się zgodzić z uzasadnieniem, że prowadzone śledztwo świadczy o winie. Proszę o opinię pani mecenas, czy możemy procedować nad uchwałą, która nie została oceniona pod względem formalnym. Deklaruję, że bylibyśmy w stanie zagłosować za, jeśli z uzasadnienia zniknie akapit dotyczący Radomska. Bo projekt dotyczy całego kraju.

Radca prawny Urszula Klimek odpowiedziała: - Procedura w tej sprawie nie została zachowana. Zgodnie z naszym statutem projekty uchwał są opiniowane przez radcę prawnego bądź adwokata. I tak to w praktyce przez ostatnich dziewięć lat było. My wydajemy opinię na piśmie i w 90 procentach te projekty są poprawiane. Tak było dotychczas. Podjęcie tej uchwały, będzie oznaczało, że podejmiecie ją z naruszeniem statutu. A do tej uchwały pewnie uwagi merytoryczne bym miała. Natomiast nie zostałam poproszona o opinię.

Klimek stwierdziła, że według jej wiedzy prokuratura w Tomaszowie prowadzi postępowanie sprawdzające.

- To może ja odczytam - odpowiedział przewodniczący Rafał Dębski. - Sekretariat Prokuratury Rejonowej w Tomaszowie Mazowieckim zawiadamia, że 11 lipca 2025 roku wydano postanowienie o wszczęciu śledztwa. Podkreślę: śledztwa. To jest informacja prokuratury. Jedyna intencja, która przyświeca tej uchwale, to zasygnalizowanie, że ten problem dostrzegamy

Spólnicki zaznaczył, że jeśli chodzi o obowiązek akceptacji przez prawników to nie jest uchwała o stanowieniu prawa, tylko uchwała o stanowisku. - Merytoryczne ingerowanie z treść uzasadnienie nie mieści się w obowiązkach prawników urzędu - powiedział.

Radni PiS oznajmili, że nie wezmą udziału w tym głosowaniu, ponieważ uchwała została procedowana niezgodnie ze statutem. Wyszli z sali. Podobnie radni RdR. Za uchwałą było 11 radnych KO. 

„Stanowisko Rady Miasta Radomska w sprawie poselskiego projektu ustawy z dnia 4 lipca 2025 r. nowelizującej ustawę Kodeks Wyborczy.
Rada Miasta Radomska, po zapoznaniu się z projektem ustawy z dnia 4 lipca 2025 r nowelizującej ustawę Kodeks Wyborczy mającym na celu zniesienie obowiązującego ograniczenia liczby kadencji dla wójtów, burmistrzów i prezydentów miast, negatywnie opiniuje proponowane zmiany legislacyjne.
Uzasadnienie:
„W dniu 4 lipca 2025 r. klub poselski Polskiego Stronnictwa Ludowego przedstawił projekt ustawy, który znosi dwukadencyjność wójtów, burmistrzów i prezydentów miast oraz zakaz jednoczesnego kandydowania do innych organów samorządu terytorialnego. Obecnie, do dnia 7 sierpnia trwają konsultacje społeczne dotyczące przedłożonego projektu ustawy.
Ograniczenie możliwości startowania w wyborach do organów wykonawczych gmin zostało wprowadzone w 2018 r. i od tego czasu wójtowie, burmistrzowie oraz prezydenci miast nie mogą kandydować w wyborach do tych organów samorządu więcej niż dwukrotnie. Wprowadzony mechanizm ogranicza możliwość tworzenia sieci zależności pomiędzy osobami pełniącymi funkcję oraz zależnymi od nich osobami, co jest zjawiskiem szczególnie negatywnym w odniesieniu do mniejszych gmin oraz ośrodków miejskich. Obecnie obowiązujące przepisy wzmacniają mechanizmy demokratycznej kontroli, ograniczają zjawiska patologii władzy, a także zapobiegają nadmiernej personalizacji urzędu i tworzeniu lokalnych „układów zamkniętych”. Zniesienie tego ograniczenia niesie ryzyko utrwalenia władzy w rękach jednej osoby, osłabiając konkurencyjność polityczną i demokratyczną rotację.
Obawy dotyczące wykorzystywania stworzonego zaplecza i grup powiązań są szczególnie silne w przypadku Radomska, gdzie obecnie prowadzone jest śledztwo obejmujące podejrzenie nadużycia władzy i przekroczenia uprawnień skutkujące niedozwoloną ingerencją w proces wyborczy.
Dwukadencyjność motywuje do większej aktywności obywatelskiej i sprzyja pojawianiu się nowych liderów lokalnych, którzy w innych warunkach mogliby nie mieć szansy przebicia się przez silnie utrwalone struktury władzy. Zniesienie limitu kadencji może skutecznie zniechęcić młodsze pokolenia do angażowania się w życie publiczne. Kadencyjność to narzędzie służące dobru wspólnemu, a nie ograniczające prawa jednostki. Dłuższe sprawowanie urzędu przez tę samą osobę może sprzyjać nadużyciom, klientelizmowi i spadkowi jakości zarządzania gminą, szczególnie w przypadku braku realnej konkurencji politycznej.
W świetle powyższych argumentów, Rada Miasta Radomska wyraża zdecydowany sprzeciw wobec projektu ustawy znoszącej dwukadencyjność wójtów, burmistrzów i prezydentów miast. Proponowana zmiana nie znajduje uzasadnienia ani w interesie mieszkańców, ani w potrzebach rozwoju samorządu terytorialnego."